नेपाली मिति रूपान्तरण: वि.सं. देखि ई.सं. र ई.सं. देखि वि.सं.

सन् १९४३ देखि २०३४ सम्मको कुनै पनि मिति विक्रम संवत्, ईस्वी संवत् र नेपाल संवत्बीच रूपान्तरण गर्नुहोस्। हरेक नतिजामा तीनै संवत्को मिति र तिथि देखिन्छ।

वि.सं. २०८३ का महिना सुरु हुने मिति

वि.सं. देखि ई.सं. रूपान्तरण कसरी हुन्छ

विक्रम संवत् ईस्वी संवत्भन्दा करिब ५६ वर्ष ८ महिना अगाडि छ, तर यसका महिना २९ देखि ३२ दिनसम्मका हुन्छन् र हरेक वर्ष फरक पर्छन्। त्यसैले निश्चित फरक जोडेर गरिएको रूपान्तरण गलत हुन्छ। त्रिसंवत्ले वि.सं. २००० देखि २०८३ सम्मको प्रमाणित महिना-लम्बाइ तालिकाबाट रूपान्तरण गर्छ, र पछिका वर्षलाई आधिकारिक रूपमा प्रकाशित नभएसम्म अनुमानित भनी चिनाउँछ।

विक्रम संवत् र ईस्वी संवत्बीचको फरक

विक्रम संवत् (वि.सं.) नेपालको आधिकारिक पात्रो हो। सरकारी कार्यालय, विद्यालय, बैंक र पत्रपत्रिकाले यही प्रयोग गर्छन्, त्यसैले भिसा फारम, राहदानी, जन्मदिन वा विदेशको कुनै म्याद मिलाउन ईस्वी मिति चाहिन्छ। यो रूपान्तरणले दुवैतर्फ काम गर्छ, र नेपाल संवत् मिति तथा तिथि पनि देखाउँछ।

वि.सं. ई.सं. भन्दा करिब ५६ वर्ष ८ महिना अगाडि छ। वि.सं. को वर्ष वैशाख १ गते, अर्थात् अप्रिल १३ वा १४ तिर सुरु हुन्छ। त्यसैले अप्रिलको मध्यदेखि डिसेम्बर ३१ सम्म ई.सं. मा ५७ र जनवरी १ देखि अप्रिलको मध्यसम्म ५६ जोड्दा वि.सं. वर्ष आउँछ। उदाहरणका लागि, १ वैशाख २०८३ अर्थात् मंगलबार, १४ अप्रिल २०२६।

वि.सं. का महिना सूर्यअनुसार चल्छन्। सूर्यले एउटा राशि पार गर्न जति समय लगाउँछ, महिना त्यति नै लामो हुन्छ। पृथ्वीको परिक्रमापथ पूर्ण गोलो नभएकाले यो २९ देखि ३२ दिनसम्म हुन्छ। महिनाको लम्बाइ कुनै सजिलो सूत्रले निकालिँदैन: हरेक वर्षको लम्बाइ नेपालको आधिकारिक पञ्चाङ्ग निर्णायक समितिले तय गरी अग्रिम प्रकाशित गर्छ। त्यसैले भरपर्दो रूपान्तरणका लागि सूत्र होइन, वास्तविक महिनाको तालिका चाहिन्छ।

त्रिसंवत्ले वि.सं. १ वैशाख २००० (१४ अप्रिल १९४३) देखि वि.सं. ३० चैत २०९० (१३ अप्रिल २०३४) सम्मका मिति रूपान्तरण गर्छ। वि.सं. २०८४ र त्यसपछिका वर्ष अनुमानित हुन्: आधिकारिक पात्रो प्रकाशित नभएसम्म तिनका महिनाको लम्बाइ अनुमानमा आधारित छ, त्यसैले ती वर्षका मिति एक दिनले सर्न सक्छन्।

नेपाल संवत् नेवार समुदायले प्रयोग गर्ने चान्द्र पात्रो हो, र तिथि पर्वको मिति तय गर्ने चान्द्र दिन हो। दुवैको गणना काठमाडौंका लागि खगोलीय रूपमा गरिन्छ, त्यसैले सीमानजिकका कुनै दिन छापिएको पञ्चाङ्गभन्दा एक दिन फरक पर्न सक्छ।

नेपाली पात्रो २०८३ · नेपाल संवत् · आजको तिथि